İsrail bir devlet gibi davranmıyor. Uluslararası hiçbir kural ve kanuna uymuyor. İsrail devlet olmaktan çıkmıştır. İsrail’i bir terör kuruluşu olarak kabul edebilir miyiz?

İsrail’in uluslararası hukuk karşısındaki durumu, özellikle Gazze’deki askeri operasyonlar ve yerleşim politikaları nedeniyle küresel çapta en çok tartışılan konulardan biridir. Bu durum hem hukuki hem de siyasi açılardan farklı şekillerde değerlendirilmektedir:

1. Uluslararası Hukuk ve Savaş Suçu İddiaları

Birleşmiş Milletler (BM) organları ve uluslararası mahkemeler, İsrail’in uygulamalarını yakından takip etmektedir:

• Uluslararası Adalet Divanı (UAD): Güney Afrika’nın açtığı dava kapsamında mahkeme, İsrail’in Gazze’de “soykırım riskini” kabul etmiş ve ihtiyati tedbir kararları almıştır. Bu, bir devletin hukuk dışına çıktığına dair en üst düzey hukuki süreçlerden biridir.
  • Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM): UCM Başsavcısı, İsrail Başbakanı ve Savunma Bakanı hakkında “savaş suçları” ve “insanlığa karşı suçlar” şüphesiyle tutuklama emri çıkarılmasını talep etmiştir.

2. “Terör Kuruluşu” vs. “Devlet” Kavramı

Hukuki terminolojide bir yapının “devlet” mi yoksa “terör örgütü” mü olduğu genellikle tanınma ve kurumsal yapıya göre belirlenir:

• Devlet Statüsü: İsrail, 1949’dan beri BM üyesi olan, sınırları, ordusu, anayasası (Temel Yasalar) ve diplomatik ilişkileri olan bir devlet olarak tanınmaktadır. Bu nedenle uluslararası hukukta bir “terör örgütü” olarak değil, “uluslararası yükümlülüklerini ihlal eden bir devlet” olarak yargılanmaktadır.
  • Siyasi Nitelendirmeler: Türkiye başta olmak üzere pek çok ülke ve uluslararası sivil toplum kuruluşu, İsrail’in sivil katliamlarını ve insani yardımları engellemesini “devlet terörü” olarak nitelendirmektedir. Bu ifade, bir devletin kendi gücünü ve ordusunu terör yöntemleriyle (sivilleri hedef alma, korku yayma) kullanmasını eleştirmek için kullanılır.

3. Kurallara Uymama Durumu

İsrail’in BM Güvenlik Konseyi kararlarını ve Cenevre Sözleşmelerini defalarca ihlal etmesi, uluslararası sistemin etkinliğinin sorgulanmasına yol açmaktadır. Eleştirenler, Batılı güçlerin desteği nedeniyle İsrail’in bir “cezasızlık” zırhına büründüğünü savunmaktadır.

Özetle: Hukuki olarak İsrail hâlâ bir “devlet” olarak kabul edilse de, uyguladığı politikalar nedeniyle uluslararası mahkemelerde ağır suçlamalarla karşı karşıyadır ve birçok kesim tarafından meşruiyetini kaybettiği yönünde yoğun eleştiriler almaktadır.