1947 1948 Haganah Palmach militia fighters archival photo - The I.D.F history department, Public domain, via Wikimedia Commons https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Palmach-negev-instructed2operation.jpg" El-Khisas Katliamı da dahil olmak üzere 1947-1948 yıllarında Filistin köylerine yönelik bu baskınları gerçekleştiren paramiliter Haganah ve Palmach milislerine ait tarihi arşiv fotoğrafı...
El-Khisas Katliamı (veya El-Khisas Baskını), 18 Aralık 1947 gecesi Filistin’in en kuzeyinde, Hula Vadisi’nde yer alan El-Khisas köyüne yönelik düzenlenen ve 1947-1949 Filistin Savaşı ile Nakba (Büyük Felaket) sürecinin ilk sivil katliamlarından biri olarak tarihe geçen kanlı baskındır.
Olayın arka planı, gelişimi ve sonuçları şu şekildedir:
Olayın Arka Planı
Birleşmiş Milletler’in 29 Kasım 1947’de Filistin’i ikiye bölme planını (Taksim Planı) kabul etmesinin hemen ardından bölgedeki gerilim hızla tırmandı. Katliamdan birkaç gün önce, bölgedeki bir Yahudi yerleşiminden (Kibbutz Ma’ayan Baruch) bir kişinin misilleme olarak öldürülmesi üzerine, bölgedeki siyonist paramiliter örgüt olan Haganah‘ın elit vurucu gücü Palmach (3. Tabur) komutanları yerel düzeyde bir cezalandırma eylemi yapmaya karar verdi.
Haganah komutanlığı operasyona onay verirken saldırının “sadece erkekleri hedef alması ve yalnızca birkaç evin yakılması” şartını koşmuştu.
Baskın Gecesi ve Katliam
18 Aralık 1947 gecesi Palmach birlikleri, hiçbir savunması ve ateşli silahı bulunmayan El-Khisas köyüne baskın düzenledi. Baskın sırasında hedefler gözetilmeksizin sivil evlere el bombalarıyla saldırıldı ve yaylım ateşi açıldı.
- Can Kayıpları: Saldırıda aralarında 5 çocuğun da bulunduğu 10 ila 15 arasında sivil Filistinli hayatını kaybetti.
- Baskın sırasında dört odalı bir eve atılan el bombaları nedeniyle aynı aileden çocuklar ve siviller can verdi. Ayrıca Suriye emiri Emir El-Faur’a ait bir mülkte çalışan Lübnanlı ve Suriyeli işçiler de saldırının kurbanı oldu.
Sonuçları ve Tarihi Önemi
- Bölgesel Tırmanış: O dönemde görece sakin olan Yukarı Celile (Galilee) bölgesi bu katliamla birlikte büyük bir şiddet sarmalına girdi. Olay, taraflar arasındaki çatışmaları geri dönülemez bir şekilde büyüttü.
- İlk Göç Dalgası: Katliamın yarattığı büyük korku ve panik nedeniyle, köy halkının büyük bir kısmı can güvenliği endişesiyle evlerini terk etmek zorunda kaldı. Bu durum, yüz binlerce Filistinlinin mülteci konumuna düşeceği Nakba sürecinin ilk kitlesel kaçış dalgalarından birini tetikledi.
- Köyün Tamamen Boşaltılması ve Yıkımı: Savaştan sonra köyde kalmayı başaran az sayıdaki sivil nüfus da 5 Haziran 1949 gecesi İsrail güçleri tarafından zorla kamyonlara bindirilerek sınır dışı edildi. Kısa bir süre sonra El-Khisas köyü tamamen yıkılarak haritadan silindi.
El-Khisas Katliamı, daha sonra gerçekleşecek olan Deir Yassin veya Balad al-Shaykh gibi daha büyük ölçekli katliamların habercisi ve siyonist militanların sivil yerleşimleri boşaltmak için bir yöntem olarak kullandığı ilk organize baskınlardan biri olarak kabul edilir.
Yukarıdaki resim dönemde düzenli bir ordu kurulmadan önce köylere gece baskınları düzenleyen ve daha sonra İsrail Savunma Kuvvetleri’nin (IDF) ana omurgasını oluşturacak olan silahlı yapıları ve militanları göstermektedir.
About the Author
